Πνευμονίτιδα εξ υπερευαισθησίας σε μητέρα και κόρη

Εισαγωγή: Η πνευμονίτιδα εξ υπερευαισθησίας, ή εξωγενής αλλεργική κυψελιδίτιδα, είναι σχετικά σπάνια διάμεση πνευμονοπάθεια προκαλούμενη από επαναλαμβανόμενη έκθεση σε εισπνεόμενα αντιγόνα ως αποτέλεσμα τύπου τύπου III (σχετιζόμενη με ανοσοσυμπλέγματα) και IV (σχετιζόμενη με ενεργοποιημένα Τ-λεμφοκύτταρα) αντίδρασης υπερευαισθησίας.

Σκοπός: Να περιγραφεί ταυτόχρονη πνευμονίτιδα εξ υπερευαισθησίας σε μητέρα και κόρη με κοινή έκθεση σε αντιγόνο.

Υλικό-Μεθοδολογία: Μητέρα και κόρη, 51 και 31 ετών, με ιστορικό
μη-καπνίσματος ταχυαρρυθμίας και κατάθλιψης αμφότερες, διακομίσθηκαν στο νοσοκομείο λόγω επαναλαμβανόμενων, κυρίως κατά το τελευταίο έτος, επεισοδίων δύσπνοιας με συνοδό αποκορεσμό και βήχα, ενίοτε παραγωγικό.
Διενεργήθηκαν ανοσολογικός και κολλαγονικός έλεγχος, αξονική τομογραφία θώρακος, βρογχοσκόπηση με λήψηBAL, επιπλέον EBUS-βρογχοσκόπηση και βιοψία υποτροπιδικού λεμφαδένα στην κόρη, και σπιρομέτρηση/διάχυση.

Αποτελέσματα: Ο εργαστηριακός έλεγχος έδειξε υπεργαμασφαιριναιμία. Η αξονική τομογραφία αποκάλυψε αλλοιώσεις θαμβής υάλου, κεντρολοβιδιακά οζίδια και εικόνα μωσαϊκού διάχυτα άμφω –  επιπλέον στην κόρη ελαφρά διόγκωση μεσοθωρακικών λεμφαδένων. Από τη βρογχοσκόπηση προέκυψαν BAL με αυξημένο συνολικό αριθμό κυττάρων (πενταπλάσιο του φυσιολογικού), λεμφοκύτταρα >60% και λόγο CD4/CD8 <0.6 και βιοψία λεμφαδένα χωρίς στοιχεία κοκκιωματώδους φλεγμονής ή κακοήθειας. Η σπιρομέτρηση έδειξε περιοριστικό σύνδρομο – διάχυση δεν μετρήθηκε λόγω αδυναμίας συνεργασίας. Επιπλέον, με λήψη λεπτομερέστερου ιστορικού, διαπιστώθηκε διαμονή σε σπίτι με παρουσία μούχλας σε καθιστικό και υπνοδωμάτιο. Με βάση το ιστορικό έκθεσης, την κλινική, ακτινολογική και εργαστηριακή εικόνα τέθηκε η διάγνωση της εξωγενούς αλλεργικής κυψελιδίτιδας. Χορηγήθηκε από του στόματος πρεδνιζολόνη, σε αρχική δόση 0,5mg/kg/ημέρα, με κλινική βελτίωση. Με το εξιτήριο συστήθηκε η αλλαγή των συνθηκών ή/και του χώρου διαβίωσης.

Συμπεράσματα: Η πνευμονίτιδα εξ υπερευαισθησίας αποτελεί σχετικά σπάνιο σύνδρομο η διάγνωση του οποίου βασίζεται στην κλινική εικόνα, τα ακτινολογικά ευρήματα, το λεμφοκυτταρικό BAL με υπεροχή CD8 λεμφοκυττάρων και, κυρίως, το ιστορικό επαναλαμβανόμενης έκθεσης σε αντιγόνο. Ακρογωνιαίος λίθος στην αντιμετώπιση είναι η απομάκρυνση του υπεύθυνου αντιγόνου. Βραχυχρόνια σχήματα κορτικοειδών χορηγούνται σε εμμένοντα συμπτώματα, υποξυγοναιμία και μειωμένη αναπνευστική λειτουργία για επιτάχυνση της βελτίωσης.