Συσχέτιση μεταξύ χρονότυπων και συννοσηροτήτων σε ασθενείς με αποφρακτική υπνική άπνοια: Ο ρόλος της ηλικίας

Συσχέτιση μεταξύ χρονότυπων και συννοσηροτήτων σε ασθενείς με αποφρακτική υπνική άπνοια: Ο ρόλος της ηλικίας

Βασίλης Βλαχάκος1, Νικόλαος Αθανασίου1, Αστερία-Ηλέκτρα Καραπιπέρη1, Πέτρος Γαλάνης1, Μιλτιάδης Χρυσανθίδης3, Χριστίνα Κλαμενάκου3, Ελένη Γιώργη3, Σπυριδούλα Ανδριώτη3, Μαρία Γεωργακοπούλου1, Πασχάλης Στειρόπουλος4, Εμμανουήλ Βαγιάκης3, Γεωργία Τρακαδά1,2

1ΠΜΣ «Διαταραχές της Αναπνοής στον Ύπνο - Εργαστηριακή και Κλινική Ιατρική του Ύπνου», Γενικό Νοσοκομείο Αθηνών «Ευαγγελισμός», Ιατρική Σχολή ΕΚΠΑ, Αθήνα, Ελλάδα, 2Πνευμονολογικό Τμήμα Θεραπευτικής Κλινικής, Μονάδα Διαταραχών της Αναπνοής στον Ύπνο, Νοσοκομείο «Αλεξάνδρα», Ιατρική Σχολή ΕΚΠΑ, Αθήνα, Ελλάδα, 3Ιατρείο Μελέτης Ύπνου - Α' ΚΕΘ, Νοσοκομείο Ευαγγελισμός, Αθήνα, Ελλάδα, 4Πνευμονολογική Κλινική, Πανεπιστημιακό Γενικό Νοσοκομείο Αλεξανδρούπολης, Ιατρική Σχολή ΔΠΘ, Αλεξανδρούπολη, Ελλάδα

Εισαγωγή:

Η αποφρακτική υπνική άπνοια (Obstructive Sleep Apnea - OSA) έχει συσχετιστεί με αυξημένο φορτίο καρδιομεταβολικών συννοσηροτήτων. Αν και η OSA ενδέχεται να επηρεάζει τον χρονότυπο, ο ρόλος της ηλικίας στη σχέση αυτή παραμένει ασαφής. Σκοπός της παρούσας μελέτης ήταν να διερευνηθεί εάν η ηλικία επηρεάζει τη σχέση μεταξύ χρονότυπου και συννοσηροτήτων σε άτομα με OSA.

Μέθοδοι:

Συνολικά 671 ασθενείς με OSA συμπεριλήφθηκαν στη μελέτη, προερχόμενοι από τρία εξειδικευμένα ιατρεία ύπνου πανεπιστημιακών νοσοκομείων στην Ελλάδα (60,2% άνδρες, μέση ηλικία: 56 έτη, IQR: 47–65). Οι συννοσηρότητες καταγράφηκαν βάσει ιατρικού ιστορικού και/ή λήψης φαρμακευτικής αγωγής. Όλοι οι συμμετέχοντες υποβλήθηκαν σε εργαστηριακή ή κατ’ οίκον μελέτη ύπνου. Δεδομένης της σημαντικής επίδρασης της ηλικίας, πραγματοποιήθηκε ανάλυση λογιστικής παλινδρόμησης (BLR) για τη διερεύνηση της συσχέτισης μεταξύ χρονότυπου και κινδύνου καρδιομεταβολικών συννοσηροτήτων.

Αποτελέσματα:

Σε ασθενείς με OSA και συννοσηρότητες, ο πρωινός χρονότυπος συσχετίστηκε με υψηλότερη επίπτωση υπέρτασης, δυσλιπιδαιμίας, σακχαρώδη διαβήτη και καρδιαγγειακών νοσημάτων συγκριτικά με τον βραδινό χρονότυπο (p < 0,05). Αντίθετα, η κατάθλιψη ήταν η μοναδική συννοσηρότητα που παρατηρήθηκε συχνότερα σε άτομα με βραδινό χρονότυπο. Στην ανάλυση BLR, η μετατόπιση προς πρωινό χρονότυπο συσχετίστηκε σημαντικά με αυξημένη επίπτωση συννοσηροτήτων, ιδιαίτερα σε άτομα νεότερα των 60 ετών. Δεν παρατηρήθηκε αντίστοιχη συσχέτιση σε άτομα ≥60 ετών.

Συμπεράσματα:

Η μελέτη μας αναδεικνύει ότι η συσχέτιση μεταξύ χρονότυπου και καρδιομεταβολικών συννοσηροτήτων σε ασθενείς με OSA είναι πιο έντονη μεταξύ ατόμων με πρωινό χρονότυπο, ιδίως σε ηλικίες κάτω των 60 ετών.